Flekso Baskı Nedir? Poşet ve Ambalaj Filminde Kullanımı
Ambalaj üzerindeki marka baskısı, poşette de rulo filmde de çoğu zaman flekso baskı ile yapılır. Kâğıt üzerinde alışık olduğumuz ofset baskıdan farklı bir yöntemdir ve farklı olmasının sebebi basitçe şudur: ambalaj filmi kâğıt gibi davranmaz.
Bu yazı flekso baskının nasıl çalıştığını, ofsetten nerede ayrıldığını ve poşet ile rulo üretiminde neden bu yöntemin kullanıldığını anlatıyor. Sonunda DEKA Plastik’in kendi baskı sürecinde neyin geçerli olduğunu yazıyoruz.
Flekso baskı nedir?
Flekso baskı, esnek bir baskı kalıbı üzerindeki kabartma alanların mürekkebi doğrudan malzemeye aktardığı bir yüksek baskı yöntemidir. Kalıp döner bir silindire sarılır ve malzeme, silindirler arasından geçerken basılır.
Yöntemin ayırt edici yanı, kalıbın esnek olmasıdır. Bu sayede baskı yalnızca düz ve emici yüzeylere değil, plastik film, kâğıt, metalize folyo ve kumaş gibi çok farklı malzemelere yapılabilir (kaynak). Ambalaj sektöründe yaygın olmasının birinci sebebi budur: ambalaj malzemelerinin çoğu kâğıt değildir.
Flekso baskı makinesi nasıl çalışır?
Flekso baskı makineleri çoğunlukla rotatif çalışır: film bobin hâlinde makineye girer, silindirler arasından geçerken basılır ve yeniden sarılır (kaynak).
Renk sayısını makinenin ünite sayısı belirler. Flekso makineleri çok renkli olarak yapılandırılır — altı, sekiz veya on üniteli makineler yaygındır — ve her renk kendi ünitesinden geçer (kaynak). Tasarımdaki renk sayısı bu yüzden hem kaç klişe hazırlanacağını hem de kaç üniteye ihtiyaç olduğunu belirler. Kullanılan mürekkep su bazlıysa hatta ayrıca kurutucu fırınların bulunması gerekir (kaynak).
Flekso baskıda klişe ne işe yarar?
Klişe, tasarımın aktarıldığı baskı kalıbıdır ve flekso baskıda genellikle kauçuk veya fotopolimerden üretilir; tasarım kalıba dijital görüntüleme sistemleriyle işlenir (kaynak).
Her renk için ayrı bir klişe gerekir. Bu, flekso baskının ekonomisini doğrudan belirleyen şeydir: klişe bir kez hazırlanır ve o iş boyunca kullanılır, dolayısıyla maliyet baskı adedine bölünür. Aynı tasarım tekrar basıldığında klişe yeniden kullanılabilir; tasarım değiştiğinde yeni klişe gerekir.
Bu yüzden flekso, yüksek hacimli ve tekrar eden işlerde ekonomiktir (kaynak). Tek seferlik ve çok küçük adetli işler için kurulum maliyeti baskı başına düşen payı yükseltir.
Anilox silindir ne yapar?
Anilox silindir, klişeye giden mürekkep miktarını sabitleyen parçadır. Yüzeyindeki mikro hücrelerle mürekkebi alır ve klişeye eşit bir tabaka hâlinde aktarır (kaynak).
Baskı kalitesinin tutarlılığı büyük ölçüde buradan gelir. Mürekkep miktarı metre metre değişirse renk de değişir; anilox bu değişkeni kontrol altında tutar.
Flekso ile ofset baskı arasındaki fark nedir?
En temel fark kalıpta ve basılabilen malzemededir. Ofset baskıda metal kalıplar kullanılır ve yöntem ağırlıklı olarak kâğıt türü malzemeler içindir; flekso baskıda ise esnek fotopolimer kalıplar kullanılır ve plastik, kâğıt ve metalize folyo gibi çeşitli yüzeylere basılabilir (kaynak).
Mürekkep tarafında da ayrışırlar: ofsette yağ bazlı mürekkepler kullanılırken flekso baskıda su bazlı mürekkepler tercih edilebilir (kaynak).
Pratikte ayrım şu soruya iner: ne üzerine basıyorsunuz? Kitap, broşür ve etiket kâğıdı gibi işler ofsetin alanıdır. Poşet, rulo film ve esnek ambalaj flekso ile basılır. İkisi birbirinin alternatifi değil, farklı malzeme sınıflarının yöntemidir.
Poşet ve ambalaj filminde neden flekso kullanılır?
Ambalaj filmi esnek, geçirimsiz ve rulo hâlinde işlenen bir malzemedir; flekso baskı bu üç özelliğin hepsiyle uyumlu çalışır: kalıp esnektir, mürekkep emici olmayan yüzeye uygun seçilir ve baskı rulodan ruloya sürekli akış içinde yapılır.
Ambalajın üretim sırası da bunu gerektirir. Film önce üretilir veya temin edilir, sonra basılır, ardından kesilir ve kaynaklanır ya da hattınıza uygun genişlikte dilimlenip sarılır. Baskının bu zincirin ortasında, film hâlâ rulo iken yapılması gerekir — flekso tam olarak buna göre kurulmuş bir yöntemdir.
Baskılı ambalaj sipariş ederken neye karar verilir?
Baskılı ambalajda kararlar birbirinden bağımsız verilir: renk, film, ölçü ve yüzey ayrı ayrı seçilir. Tedarikçiye gitmeden önce bu dördünün ayrı ayrı düşünülmesi işi kolaylaştırır.
Renk sayısı ilk kalemdir. Flekso baskıda her renk için ayrı klişe gerektiğinden, tasarımdaki renk sayısı doğrudan kurulum tarafını belirler. Baskının hiç gerekmediği işler için baskısız seçenek de vardır.
Film ikinci karardır ve baskıdan bağımsızdır. Polietilen mi, OPP veya CPP mi kullanılacağı ürünün kendi gereğine göre belirlenir; baskı bu seçimi değiştirmez.
Ölçü ve yüzey son iki kalemdir. Rulo ürünlerde genişlik, çap ve mikron siparişe göre belirlenir ve rulo ambalaj makinenizin istediği ölçüde sarılır; yüzey parlak veya mat olarak seçilebilir.
Teklif isterken iletilecek bilgiler şunlardır: tasarım dosyası ve kaç renk olduğu, hangi filmin kullanılacağı, ambalaj makinenizin istediği genişlik ve çap, ve ihtiyacınız olan miktar. Tasarım henüz kesinleşmediyse bile film ve ölçü bilgisi tek başına değerlendirilebilir; baskı kararı sonradan eklenebilir.
DEKA Plastik’te durum
DEKA Plastik’te baskı, kendi tesislerimizde flekso yöntemiyle uygulanır ve sekiz renge kadar çıkar. Baskı gerekmeyen işler için aynı ürünler baskısız olarak da üretilir.
Kayıtlı olan ayrıntılar şunlardır:
- Hangi filme basılır: polietilen filmi kendi ekstrüzyonumuzda üretiyoruz; OPP ve CPP filmi onaylı tedarikçilerden temin ediyoruz. Baskı ve dilimleme kendi tesislerimizde yapılır.
- Yönetim sistemleri: üretim ISO 9001:2015 kalite ve ISO 22000:2018 gıda güvenliği yönetim sistemleri altında yürütülür.
Baskı bir marka kimliği kararıdır; film ve ölçü kararı ayrıdır ve ayrı verilir. Baskı gerekmiyorsa aynı film ve ölçü seçenekleri baskısız rulolarda da geçerlidir.
Baskılı rulo film ihtiyacınız varsa genişlik, çap, mikron ve baskı seçeneklerinin tam künyesini baskılı rulolar sayfamızda bulabilirsiniz; ölçülerinizi iletmek için iletişim sayfamızı kullanabilirsiniz.